Monday, January 31, 2011

دياسپوراي تركهاي آزربايجاني در سوریه

خاکهای سوریه که امتداد طبیعی آناتولی می باشد، به همراه تمدنهایی چون سومریان، آشوریان، مقدونی و رم، از تمدنهای ترک و سالام نیز میزبانی کرده است. شاهزاده نشینی سوریه با حاکمیت رومیان در سالهای ٦۰ قبل از میلاد مسیح در منطقه تاسیس یافته است.

بلافاصله بعد از ظهور دین اسلام، در دوره حضرت ابوبکر لشکریان اسلام تحت فرماندهی خالد بن ولید در سال ٦۳٥ وارد خاکهای سوریه شده و در سال ٦۳٦ نیز شام را فتح نمودند. سپس نیز حضرت عمر تا بیت المقدس آمده و بعد از بدست گرفتن امور اداره کرد سوریه منطقه بالکل تحت کنترل مسلمانان درآمد. سوریه در دوره امویان توسعه بسیاری یافته و هر کدام از شهرهای واقع در سواحل و مناطق میانی اش به یک مرکز تجاری فعال مبدل شدند.

سوریه بعد از تضعیف امویان و عباسیان در قرن دهم از سوی فاطمیان شیعه اشغال گردیده، ولی نظام و یکپارچگی در این خاکها، بعد از پیروزی ملازگرد در سال ۱۰۷۱ از سوی ترک ها تامین شده است. در موازات آغاز کوچهای آسیای میانه در قرن یازدهم، طوایف ترکمن در شمال سوریه جای گرفتند.

بسیاری از ترکمنان طوایف اوغوز که در پی پیروزی dandanakan سلجوقیان به سال ۱۰٤۰ به آسیای صغیر آمدند، از سال ۱۰٦۳ به بعد وارد سوریه شده و مناطق همگون با شرایط زندگی خود را موطن اختیار کردند. اولین مناطق ترکمن نشین سوریه شهرهای حلب و لاذقیه و مناطق واقع در شمال این شهرها می باشد.

اسکان ترکمنان بعدها در سواحل مدیترانه از لاذقیه به سمت طرابلس غرب در جنوب و در مناطق میانی در طول رودخانه Asi به سمت Hamas Humus و دمشق گسترش یافت.

بعد از اینکه سلیمان پسر Kutalmış سلطان سلجوقیان آناتولی به همراه مناطقÇukurova ، قهرمان ماراش، غاز آنتپ و آناتکیا، مناطق واقع در شمال مسیر حلب-لاذقیه را از دست ارامنه و بیزانسیون گرفت، Totuş دیگر سلطان سلجوقی نیز سوریه، لبنان، اردن و فلسطین را از چنگ فاطمیان درآورد. در خلال لشکرکشی های صلیبیون که در سال ۱۰۹٦ آغاز گردید، لشگریان اسلام تحت فرماندهی صلاح الدین ایوبی به سوریه آمده و ضمن متحد شدن با ترک ها از این خاکها دفاع نمودند.

روی آوردن ترک ها به سوریه با آغاز قرن ۱۱ ام تا قرن ۱۹ ام ادامه یافته است. هجوم ترک ها به این خاکها، با فرماندهی افشین و Sandık خان تا حلب پیش رفته و در سالهای مابین ۱۰٦۹ و ۱۰۷۰، Kurlu خان و Atsız خان سوریه جنوبی را به طور کامل اشغال نمودند. سرانجام سلطان ملکشاه در سال ۱۰۷۸ به Tutuş سلطان سلجوقی فرمان داد تا دولت سوریه را تاسیس نماید. سپس نیز طوایف yıva، Bayat ، افشار، Begdilli، Doğer و Üçoklar در دمشق یعنی شام قدیم و حلب اسکان یافتند.

امروزه اکثر ترک های سوریه در حوالی لاذقیه و حلب اسکان داشته و علاوه بر این در دیگر مناطق سوریه و در راس دمشق به صورت اقلیت زندگی می کنند.

لاذقیه بزرگترین شهر بندری سوریه بوده و بعد از سال ۱۹٥۰ توسعه چشمگیری یافته است. از اینرو ترکمنان برخی از روستاهای اطراف به این شهر روی آورده اند. در مرکز و حوالی لاذقیه جمعا ۲٦٥ روستای ترک نشین وجود دارد. در دوره حاکمیت عثمانیان در منطقه، مرکز اداری مناطق ترک نشین چون غازی آنتپ، شانلی اورفا و حاتای، شهر حلب بود. امروزه نیز هنوز آثار هنری و معماری ترک در حلب به چشم می خورد و در برخی از نقاط آن به زبان ترکی تکلم می گردد.

سوریه در جنوب ترکیه قرار داشته و در گذشته سالیان متمادی از سوی ترکها اداره گشته است. این کشور در خلال تقسیم خاکهای امپراطوری عثمانی در پی جنگ جهانی اول تحت نفوذ فرانسه درامد. حکومت دست نشانده فرانسه در این خاکها بعد از آماده ساختن شرایط لازمه، در سال ۱۹۳٦ استقلال سوریه را اعلام نمود. در خلال جنگ رهایی بخش ملی ترک ها تصمیم گرفته شد تا حلب که اکثرا ترک نشین بود در محدوده مرزهای میثاق ملی جای داده شود، ولی بعدها در نتیجه مذاکرات با فرانسه از این تصمیم صرفنظر گردید.

در خلال اعلان استقلال سوریه، ملحق ساختن حاتای به سوریه که در موقعیت منطقه خودمختار قرار داشت مطرح گردیده، ولی ترکیهبه این امر اجازه نداد. و در پی فعالیت های دیپلماتیک فشرده، حاتای به خاکهای مام وطن ملحق گردید. در پی این امر سوریه علیه ترکیه و ترک ها پرچم دشمنی برافراشته و از هر گونه اقدام مخالف با ترکیه حمایت نمود. از این خصومت ترک های مقیم سوریه نیز نصیب خود را گرفتند. گفتنی است از سال ۱۹۳٦ بدین طرف تکلم و تحریر ترک های سوریه به زبان ترکی ممنوع می باشد. آنها از هرگونه حقوق فرهنگی محروم گردیده و سعی می شد تا زیر فشار اقتصادی نگاه داشته شوند.

در موازات سلب بسیاری از حقوق ترک های مقیم سوریه، حق رای دادن و انتخاب شدنشان نیز به بهانه های مختلف محدود ساخته شده بود. در چارچوب اصلاحات اراضی، دولت خاکهای متعلق به ترک ها را مصادره کرده و اعراب را در این خاکها اسکان داده است. در حکومت های سابق سوریه، ترک های مقیم این کشور جاسوسان ترکیه محسوب گردیده و در معرض هرگونه اعمال فشار و سیاست های تحلیلی قرار می گرفتند. مضافا بر این چنان جنگ ایران و عراق، در جنگ هایی نیز که سوریه در آنها شرکت داشت، به طور عمدی ترک ها در جبهه های مقدم جای داده می شدند. این وضعیت از تاثیر تزریق حس دشمنی با ترکها به اعراب از سوی انگلیسیها و فرانسویان به منظور استیلای خاورمیانه و سوق مردم عرب منطقه به افراط گرایی در حس دشمنی و کینه توزی علیه ترک ها نشات می گرفت. مضافا بر این موضوعاتی چون اعمال فشارهای اقتصادی، فرهنگی و اداری برخی حکومت های سوریه، عربی بودن زبان روزمره، عدم پخش برنامه های رادیوهای ترکیه در طول سالیان متمادی و ممانعت از فعالیت های ورزشی و فرهنگی در این امر دخیل می باشند.

اعمال فشار علیه ترک های مقیم سوریه از سوی حکومت های سابق این کشور، در زمینه اقتصادی نیز انعکاس یافته بود. ترک های مقیم مناطق روستایی سوریه اکثرا با زراعت، دامداری و بافندگی امرار معاش می کردند. در نتیجه موضع منفی برخی از اداره کنندگان حکومت های قبلی سوریه، وضعیت اقتصادی ترک ها روز به روز وخیم تر می شد.

با بر سر کار امدن بشار اسد به عنوان رئیس جمهور سوریه روند معتدلی آغاز گردید، علی الخصوص در روابط این کشور با ترکیه پیشرفت بزرگی قید شده است. امروزه سعی می گردد که با دیدارهای متقابل در سطح عالی به این روابط توسعه داده شود. به همراه قراردادهایی در راستای توسعه روابط فیمابین در زمینه های سیاسی، اقتصادی و فرهنگی، در عرصه حل اختلافات موجود نیز یک سری پروتکل به امضا رسیده است.

به طور خلاصه امروزه روابط و همکاریهای ترکیه و سوریه در تمامی زمینه ها به سرعت رو به توسعه بوده و دو کشور از اراده سیاسی لازمه در جهت رساندن ضایعات و همکاری های فیمابین به عالی ترین سطح برخوردار هستند. به عنوان مثال لغو متقابل مقررات روادید مابین ترکیه و سوریه و تشکیل شورای عالی همکاری های استراتژیک، آخرین نمونه های این اراده سیاسی را تشکیل می دهند.

0 Comments:

Post a Comment

<< Home